นัยว่าเป็นเรื่องจริงที่มีบันทึกไว้ยังแหล่งที่มาต่าง ๆ กัน ขอยกมาสัก 3 แหล่ง

ก.ศ.ร. กุหลาบ เอดิเตอร์หนังสือพิมพ์สยามประเภท ที่เขียนตอบผู้อ่านมีความว่า จะเปนวันเดือนปีใดจำไม่ได้ เปนคำพระศรีสมโภช (บุด) วัดสุวรรณ เล่าถวายเสด็จอุปัชฌาย์ว่าในสมัยรัชกาลที่ 3 กรุงเทพฯ บุตรขุนศรี นายอำเภอ บ้านอยู่ปากคลองพระโขนง เปนภรรยา นายชุม ตัวโขนทศกัณฐ์ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมหลวงพิทักษ์มนตรี อำแดงนากมีบุตรถึงแก่อนิจกรรม นายชุ่มทศกัณฐ์สามีนำศพอำแดงนากไปฝังไว้ที่ป่าช้าวัดมหาบุด วัดมหาบุดนี้ที่พระศรีสมโภช (บุด) วัดสุวรรณ

เป็นผู้สร้าง แต่ท่านยังเป็นมหาบุดในรัชกาลที่ 2

ศพอำแดงนากฝังไว้ที่นั่น ไม่มีปีศาจหลอกผู้ใด เปนแต่พระศรีสมโภชเจ้าของวัดมหาบุดเล่าถวายพระเจ้าบรมวงศ์เธอกรมสมเด็จพระปรมานุชิตชิโนรสว่า นายชุ่มทศกัณฐ์เปนคนมั่งมีเปนตาน้อยของนายสนเศรษฐี บุตรนายชุมมีชายหญิงหลายคนแต่ล้วนยังไม่มีสามีภรรยาทั้งสิ้น

บุตรนายชุ่มหวงทรัพย์สมบัติของบิดา เกรงว่าบิดาจะมีภรรยาใหม่ จะกระจายทรัพย์สินเสียหมด พวกลูกจะอดตายพวกลูกชายจึงทำอุบายให้คนไปขว้างปาชาวเรือตามลำคลองริมป่าช้าที่ฝังศพอำแดงนากมารดา กระทำกริยาเปนผีดุร้ายหลอกคนจนถึงช่วยนายชุ่มถีบระหัดน้ำเข้านา แลวิดน้ำกู้เรือของนายชุมที่ล่มก็ได้ บุตรชายแต่งกายเป็นหญิงให้คล้ายอำแดงนากมารดา ทำกิริยาเปนผีดุร้ายให้คนกลัวทั่วทั้งลำคลองพระโขนง เพื่อประโยชน์ความประสงค์จะกันเสียไม่ให้ผู้หญิงมาเปนภรรยานายชุมบิดา พระศรีสมโภชผู้สร้างวัดมหาบุดเล่าถวายเสด็จอุปัชฌาย์แต่เท่านี้

ผู้ที่เขียนเรื่องนางนากอีกคนหนึ่งก็คือ พระอมรฤดี ได้เขียนเล่าตามที่ขุนชาญคดี (ปั่น) เล่าถวายสมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมหลวงลพบุรีราเมศวร์ ซึ่งพระอมรฤดีสรุปว่า "เรื่องนางนากพระโขนงเป็นเรื่องจริง" ไม่ใช่เรื่องเหลวงไหล แต่ที่หนังสือพิมพ์และภาพยนต์หรือวิทยุกระจายเสียงนำมาเผยแพร่นั้น เขาเพิ่มเติมปะติดปะต่อให้ยืดยาว เพื่อให้ได้รับความบันเทิงมากขึ้นแต่เรื่องที่ข้าพเจ้าจะเขียนจะพยายามเฟ้นเฉพาะที่ใกล้ความจริงอย่างที่สุด เรียบเรียงตามเค้าความที่ได้มาจากคำบอกเล่าหลายแห่ง หลายกระแส เช่นปากคำของขุนชาญคดี (ปั่น) จากพระสมุห์แบนผู้เชื้อสายนางนาก จากท่านผู้มีบรรดาศักดิ์สูงอายุบางคน" พระสมุห์แบนนั้นตรงกับที่ ก.ศ.ร.กุหลาบเล่าว่าเป็นบุตรนายชุ่มทศกัณฐ์ ฉะนั้นเรื่องจึงดูจริงจังมากขึ้น พระสุมห์แบนจะเป็นโรคประสาทหรืออย่างไรไม่ทราบ ได้ผูกคอตายที่ลานวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม

ผู้ที่เชื่อว่านางนากเป็นเรื่องจริงอีกคนหนึ่งคือ มหาอำมาตย์ตรี พระยาทิพโกษา (สอน โลหนันท์) ท่านได้บันทึกไว้เมื่อ พ.ศ. 2473 อันเป็นสมัยที่นางนากเลิกอาละวาดก็เพราะสมเด็จพระพุฒาจารย์ (โต) ได้ไปเรียกนางนากจากหลุม แล้วเจาะเอากระดูกหน้าผากของนางนากไป ตามเรื่องท่านว่าขัดกระดูกแผ่นนั้นจนเป็นมันแล้วลงยันต์กำกับไว้ เจาะทำเป็นหัวเข็มขัด เวลาไปไหนก็เอาคาดเอวติดตัวไปด้วย ตั้งแต่นั้นปีศาจนางนากวัดมหาบุศย์พระโขนงก็เงียบสงบ

เรื่องทุกเรื่องที่ยกมาเป็นตัวอย่างนั้น ล้วนมีหลักฐานบุคคลทั้งสิ้น ส่วนฝ่ายที่จะคัดค้านว่าไม่จริงก็ยังไม่ปรากฏ

สรุปว่าคือ

ก.ศ.ร. กุหลาบรับว่านางนากมีจริง แต่ไม่ได้หลอกหลอนอะไร

พระอมรฤดีกับพระยาทิพโกษาก็เชื่อว่าเป็นเรื่องจริงและหลอกหลอนด้วย

เครดิต หนังสือร้อยแปดเรื่องไทย เรื่องชวนสงสัยที่ไม่มีใครเคยตอบ เขียนโดย ส.พลายน้อย / ภาพประกอบภาพยนต์เรื่องนางนาก

ผีนางนากพระโขนงเป็นเรื่องจริงหรือเรื่องแต่ง?