ในบรรดาพระราชธิดาแห่งพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระองค์หนึ่งผู้ทรงเป็นราวสะพานเชื่อมสองสายโลหิต สยามและล้านช้างเวียงจันทน์ คือ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้านารีรัตนา พระธิดาในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประสูติแต่ เจ้าจอมมารดาดวงคำ อิสตรีผู้มีชาติกำเนิดสูงศักดิ์แห่งนครเวียงจันทน์

เจ้าจอมมารดาดวงคำ สืบเชื้อสายจากสองตระกูลใหญ่แห่งล้านช้าง เป็นทั้งหลานปู่ของ เจ้าอนุวงศ์ พระเจ้าผู้ครองนครเวียงจันทน์ และหลานตาของ เจ้าอุปราช ผู้ครองนครนั้นด้วยเช่นกัน หากแต่เมื่อเจ้าอนุวงศ์ก่อการแข็งเมืองในรัชกาลที่ ๓ ฝ่ายเจ้าอุปราชหาได้ร่วมในการจลาจลไม่ กลับพาครอบครัวอพยพเข้ามาพึ่งพระบรมโพธิสมภารในกรุงสยาม ด้วยเหตุนั้นเอง เจ้าจอมมารดาดวงคำจึงถือกำเนิดขึ้น ณ กรุงเทพฯ

พระองค์เจ้านารีรัตนา จึงทรงเป็นองค์ประจักษ์แห่งการผสานสองสายเลือด สยามผู้ครองแผ่นดิน กับล้านช้างผู้เคยเป็นมิตรและศัตรูในกาลก่อน ทรงเจริญวัยอยู่ในราชสำนักแห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ทรงพระเกียรติยศในฐานะพระราชธิดาแห่งพระมหากษัตริย์ผู้ทรงธรรม และสิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ ๖ เมื่อปีพุทธศักราช ๒๔๖๘ พอดีปีเดียวกับที่สิ้นรัชกาลนั้น

ชีวิตของพระองค์เปรียบดังบทประพันธ์อันอ่อนหวาน ที่ร้อยเรียงเรื่องราวของเลือดเนื้อสองแผ่นดินเวียงจันทน์และสยาม มาบรรจบกันอย่างงดงามภายใต้ร่มพระบรมโพธิสมภารแห่งพระบรมจักรีวงศ์.

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้านารีรัตนา พระธิดาสองสายเลือดแห่งสยามและเวียงจันทน์